• قدمت باغ پهلوان پور به اواخر دوره قاجار برمی گردد این باغ متعلق به یکی از تجار یزدی به نام علی پهلوان پور بوده است. این باغ از بناهای مهم فرهنگی تاریخی است که طبیعت، هنر و معماری را در کنار یکدیگر جای داده است. این باغ از قناتی مشهور به حسن آباد سرچشمه می گیرد.

     این باغ به همراه باغ دولت آباد در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است. 

  • باغ دولت آباد در یزد در اواخر دوره افشاریه و درسال ۱۱۶۰ ه.ق توسط محمد تقی خان معروف به (خان بزرگ) که وی سرسلسله خاندان خوانین یزد بود احداث گردید. مرحوم محمدتقی خان ابتدا قناتی به طول ۶۵ کیلومتر را احداث کرد و آب را از مهریز به یزد و محل کنونی باغ دولت آباد رساند و سپس مجموعه حکومتی (دارالحکومه) خو د را بنا کرداین باغ در مجموعه باغ های ایرانی ثبت جهانی شده است. 

  • قدمت اوليه باغ را به زمان اردشير بابكان نسبت داده می شود اما (1200) سال پيش برای اولين بار در تاريخ از باغ ذكر شده است و اين تاريخ به زماني بر می گردد كه يعقوب ليث صفاری در سال 265 ه.ق همراه با لشكر عرب از بيابان های مركزی ايران عبور كردند و در كمال تعجب در ناحيه ای كويری به چشمه و باغ برخورد می كنند. اولين بنای باغ حمام كوچك يا حمام خدمه كه به دستور شاه اسماعيل صفوی به عنوان يك كار عام المنفعه برای عموم مردم ساخته شده. دومين بنا، بناي سر در هشتي ورودی است كه در سال 1004 ه.ق به دستور شاه عباس صفوی ساخته شد. این باغ در مجموعه باغ های ایران، به ثبت جهانی رسیده است.

  • قدیمی‌ترین بخش تخت جمشید بر پایهٔ یافته‌های باستان‌شناسی مربوط به سال ۵۱۵ پیش از میلاد است. آنگونه که در منابع متعدد و گوناگون تاریخی آمده‌است ساخت تخت جمشید در حدود ۲۵ قرن پیش در دامنه غربی کوه رحمت، به عبارتی میترا یا مهر و در زمان داريوش بزرگ آغاز گردید و سپس توسط جانشینان وی با تغییراتی در بنای اولیه آن ادامه یافت. بر اساس خشت نوشته‌های کشف شده در تخت جمشید در ساخت این بنای با شکوه معماران، هنرمندان، استادکاران، کارگران، زنان و مردان بی‌شماری شرکت داشتند که علاوه بر دریافت حقوق از مزایای بیمهٔ کارگری نیز استفاده می‌کردند.ساخت این مجموعه بزرگ و زیبا بنا به روایتی ۱۲۰ سال به طول انجامید.

    مستند تخت جمشید، مجموعه ای 4 قسمتی از مجموعه " مستند ایران " است که به شیوه ای منحصر به فرد این گنجینه تاریخی را به ببیندگان معرفی می کند. این مجموعه زیبا را با ما ببینید.

  • اولین کاوش‌های علمی در تخت جمشید توسط ارنست امیل هرتزفلد المانی در ۱۹۳۱ صورت گرفت.وی توسط مؤسسه خاورشناسی دانشگاه شیکاگو فرستاده شده بود.یافته‌های وی هنوز در این موسسه نگه داری می‌شوند. هرتزفلد معتقد بود دلیل ساخت تخت جمشید نیاز به جوی شاهانه و باشکوه٬ نمادی برای امپراتوری پارس و مکانی برای جشن گرفتن وقایع خاص به خصوص نوروز بوده‌است.به دلایل تاریخی تخت جمشید در جایی که امپراتوری پارس پایه گذاشته شده بود ساخته شده‌است.هر چند در زمان مرکز امپراتوری نبوده‌است.

    مستند تخت جمشید، مجموعه ای 4 قسمتی از مجموعه " مستند ایران " است که به شیوه ای منحصر به فرد این گنجینه تاریخی را به ببیندگان معرفی می کند. این مجموعه زیبا را با ما ببینید

  • مستند تخت جمشید، مجموعه ای 4 قسمتی از مجموعه " مستند ایران " است که به شیوه ای منحصر به فرد این گنجینه تاریخی را به ببیندگان معرفی می کند. قسمت سوم این مجموعه زیبا را با ما ببینید.

  • مجموعه‌ کاخ‌های‌ تخت‌ جمشید، در سال‌ (۳۳۰ پیش‌ از میلاد) به‌ دست‌ اسکندر مقدونی به‌ آتش‌ کشیده‌ شد و تمام‌ بناهای‌ آن‌ به‌ صورت‌ ویرانه‌ در آمد. از بناهای‌ بر جای‌ مانده‌ و نیمه‌ ویرانه‌، بنای‌ مدخل‌ اصلی‌ تخت‌ جمشید است که‌ به‌ کاخ‌ آپادانا معروف‌ است‌ و مشتمل‌ بر یک‌ تالار مرکزی‌ با ۳۶ ستون‌ و سه‌ ایوان‌ ۱۲ ستونی‌ درقسمت‌های‌ شمالی‌، جنوبی‌ و شرقی‌ است‌ که‌ ایوان‌های‌ شمالی‌ و شرقی‌ آن‌ به‌وسیله‌ پلکان‌هایی‌ به‌ حیاط‌های‌ مقابل‌ متصل‌ و مربوط‌ می‌شوند. بلندی‌ صفه‌ در محل‌ کاخ‌ آپادانا ۱۶ متر و بلندی‌ ستون‌های‌ آن‌ ۱۸ متر است‌. این‌مجموعه‌ در فهرست‌ آثار تاریخی‌ ایران و نیز در فهرست میراث جهانی یونسکو به‌ ثبت‌ رسیده‌ است‌.

    مستند تخت جمشید، مجموعه ای 4 قسمتی از مجموعه " مستند ایران " است که به شیوه ای منحصر به فرد این گنجینه تاریخی را به ببیندگان معرفی می کند. این مجموعه زیبا را با ما ببینید.

     

  • ارگ تاریخی بم كه بیش از دو هزار سال است در قلب كویر ایران قد برافراشته است، بزرگ‌ترین مجموعه خشتی و گلی جهان است. این ارگ تاریخی پس از زلزله سهمگین سال 1382 و تلاش كارشناسان ایرانی برای تهیه پرونده ثبتی آن به طور اضطراری، در جریان بیست و هفتمین اجلاس كمیته میراث جهانی یونسكو به طور هم‌زمان در فهرست میراث جهانی و فهرست میراث جهانی در خطر ثبت شد. ساكنان ارگ بم در حدود يكصد و پنجاه سال پيش، برای آخرين بار مأوای ارگ را ترك نموده ودرون باروی شارستان و در ميان باغ ها و نخلستان های بيرون از شهر سكنی گزيدند. وسعت ارگ بم به بيست هكتار می رسد.

  • این کلیسا در سال 1691 میلادی با سنگ های سیاه، در سال 1810 به وسیله اسقف ماکو، بنام سیمون بزنونی با نصب سنگ های سفید و در زمان قاجار به وسیله عباس میرزا تعمیر شد. قره کلیسا دارای ویژگی خاص معماری ارمنی بوده و از نظر حجم و تکنیک یکی از با ارزش ترین آثار تاریخی کشور محسوب می شود. این بنا از اشتهار جهانی برخوردار بوده و بسیاری از ارامنه داخل و خارج کشور برای انجام مراسم مذهبی به این کلیسا می آیند.  تادئوس یا طاطائوس (طاطاوس) یکی از حواریون مسیح است که در سال 43 میلادی به همراه « بارتلمیوس » از شمال بین النهرین گذشته و به آذربایجان آمد.

  • مجموعه بازار تبریز از بزرگ‌ترین بازارهای سرپوشیده جهان و یکی از شاهکارهای معماری ایرانی است. وجود مدارس و مساجد تاریخی مهم و معروفی چون مسجد جامع، مدرسه حاج صفرعلی، مدرسه صادقیه در این بازار نیز گواه بر پیشینه تاریخی این مجموعه بنا است. بسیاری از گردشگران و جهانگردان نظیر ابن بطوطه، مارکو پولو، کلاویخو و مقدسی از رونق و شکوه بازار تبریز تمجید کرده‌اند. این در سال ۱۳۸۹ به‌عنوان نخستین بازار جهان در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده‌است.

  • یکی از زیباترین و مشهورترین کلیساهای ارمنیان در جهانٰ کلیسای استپانوس مقدس با ویژگی‌های معماری و تزیینی بسیار است.

    نام این کلیسا بر گرفته از استپانوس مقدس است این شخص یکی از اولین مومنانی بوده که به خاطر ایمان راسخ خود به شهادت رسیده است. استپانوس در میان مسیحیان سمبل ایمان راسخ بوده و به او لقب ناخوتکا داده اند، استیفان یا استپاتوس اولین کسی بوده که به واسطه تعصب و خشم یهودیان سنگ سار شده و به شهادت رسید، این حادثه در26 دسامبر سال37 میلادی در اورشلیم اتفاق افتاد و از آن تاریخ به بعد مسیحیان جهان همه ساله در روز مزبور مراسمی به نام وی بر پا می کنند. این کلیسا در 26 کیلومتری غرب جلفا در محلی به نام قریه قزل وانگ (صومعه قرمز) در شهرستان ماکو واقع شده است.

  • در دشتی در نزدیکی شوش بنایی وجود دارد که در گذشته های دور یکی از مکان های مقدس محسوب می شد. این بنا بیش از سه هزار سال پیش به دستور یکی از پادشاهان ایلام ساخته شده است. ساختار زیگورات به شکل یک سبد برعکس است بنابراین مردمان محلی به آن چغازنبیل می گویند.

  • این بقعه، آرامگاه شیخ صفی الدین اردبیلی یکی از بزرگترین عرفای ایران است. از موارد منحصر به فرد در این بقعه می توان به ده‌ها اثر بدیع در مضامین مختلف رشته‌های هنری است که از آن جمله می‌توان به عالی ترین نوع کاشی کاری معرق و مقرنس و گچ‌بری کتیبه‌های زیبا و نفیس و خط خطاطان بزرگ دوره صفوی، منبت‌های ارزنده، نقره کاری، تذهیب و طلاکاری، نقاشی و تنگ‌بری اشاره کرد.

  • كاخ گلستان با قدمت 442 سال، يكی از منحصر بفرد ترين مجمو عه های تاريخی ايران است، اين مجموعه با اين قدمت نه تنها بيانگر بخش مهمي از تاريخ هنر اين مرز و بوم است بلكه بواسطه رخدادهای فوق العاده ای که در آن اتفاق افتاده، به مجموعه ای بی بديل و سندی زنده از مهمترين بخش تاريخ ايران تبديل شده است.

  • سازه هاي آبي شوشتر مجموعه اي به هم پيوسته از پل ها، بندها، آسياب ها، آبشارها، کانال ها و تونل هاي عظيم هدايت هستند که در ارتباط با يکديگر کار مي کنند. بنای اوليه اين سازه ها در دوران ساسانيان برای بهره گيری بيشتر از آب ساخته شده است.  شوشتر در گذشته یکی مهم ترین شهرهای حاشیه رود کارون به شمار می رفت.

  • چند وقت پیش روستای میمند و منظر فرهنگی آن به عنوان یکی از میراث منحصر به فرد جهانی در یونسکو به ثبت رسید. میمند با بیش از 3000 سال  قدمت، طبیعت، هنر بشری و تاریخ را به هم پیوند داده است. در ادامه نگاهی به چگونگی جریان زندگی در میمند می اندازیم:

  • باغ شاهزاده همچون نگینی سبز در دل کویر، می درخشد. باغ شاهزاده ماهان توسط عبدالحمید میرزا ناصر الدوله فرمانفرما در دورهٔ قاجار احداث گردید. این باغ یكی از نمونه باغ تخت‌های ایرانی است كه از شرایط طبیعی ممتازترین بهره برداری را نموده است. باغ شاهزاده کرمان به عنوان یکی از میراث جهانی ایران در یونسکو به ثبت رسیده است.

  • ایران با یادگارهایی از دنیای کهن، تا کنون 19 اثر تاریخی خود را در فهرست یونسکو به ثبت رسانده است. در ادامه نگاهی می اندازیم به این مکان های باستانی که هم اکنون به عنوان میراث جهانی از آنان محافظت می شود:چغازنبیل در شوش خوزستان

    میدان نقش جهان در شهر اصفهان

    تخت جمشید در استان فارس

    تخت سلیمان در تکاب آذربایجان غربی

    بم و چشم‌انداز تاریخی آن در کرمان

    پاسارگاد در فارس

    گنبد سلطانیه در استان زنجان

    بیستون در کرمانشاه

    مجموعه کلیساهای ارامنه در استان های  آذربایجان شرقی و غربی

    سازه‌های تاریخی و آبی شوشتر در خوزستان

    بازار تبریز

    بقعه شیخ صفی‌الدین اردبیلی در اردبیل

    باغ های ایرانی شامل: اکبریه در بیرجند، فین در کاشان، شازده در ماهان، ارم در شیراز، عباس‌آباد در بهشهر، چهلستون در اصفهان، دولت‌آباد در یزد، پاسارگاد در استان فراس، پهلوان‌پور در شهر مهریز از استان یزد

    گنبد قابوس در استان گلستان

    مسجد جامع اصفهان

    کاخ گلستان در استان تهران

    شهر سوخته در استان سیستان و بلوچستان

    محوطه تاریخی شوش در خوزستان

    منظر فرهنگی میمند در کرمان

    قنات ایرانی 

     

    تاکنون ۱۰۳۱ میراث شامل همه آثار Cultural, Natural, In Danger, Mix  از ۱۶۳ کشور و مجموعه عضو “کنوانسیون میراث جهانی” به ثبت رسیده.

    در طول ۵ سال گذشته، ۱۵ عضو به کنوانسیون اضافه شده‌اند (به طور متوسط هر سال ۳ عضو) و همچنین ۱۴۱ اثر به ثبت رسیده (به طور متوسط هر سال ۲۸ اثر)

    بد نیست بدانید که در سال ۲۰۰۰ بیشترین آثار به فهرست یونسکو اضافه شدند. در این سال ۶۷ اثر ثبت شدند. دیگر هرگز از سال ۱۹۷۸ تاکنون این اتفاق تکرار نشده است.

    اما از ۱۰۳۱ اثری که تاکنون ثبت شده، ۴۸ میراث در خطر، ۸۰۲ میراث فرهنگی و ۱۹۷ میراث طبیعی و ۳۲ میراث مختلط (Mix) دیده می‌شود. این بدان معنی است که:

    تعداد میراث فرهنگی جهانی نسبت به میراث طبیعی جهانی ۴ برابر است. این مورد هم با ۲۰۱۰ هیچ تفاوتی نکرده.

    کشورهای دارای “میراث در خطر” عبارتند از: افغانستان، بلیز، بولیوی، جمهوری آفریقای مرکزی، شیلی، ساحل عاج، کنگو، مصر، اتیوپی، گرجستان، گینه، هندوراس، اندونزی، عراق، اورشلیم، ماداگاسکار، مالی، نیجر، فلسطین، پاناما، پرو، سنگال، صربستان، جزایر سلیمان، سوریه (۶ میراث در خطر)، تانزانیا، اوگاندا، بریتانیا و ایرلند شمالی، آمریکا، ونزوئلا و یمن. این فهرست نسبت به سال قبل تفاوت چندانی نکرده و فقط کلمبیا از این فهرست حذف شده است.

    همان‌طور که مشاهده می‌کنید از کشورهای توسعه یافته فقط آمریکا و انگلیس “میراث در خطر” دارند. بقیه میراث‌های در خطر متعلق به کشورهای فقیر و جهان سوم است.

    سوریه قبلا “میراث در خطر” نداشت، اما هم اکنون به خاطر جنگ هر ۶ میراث جهانی‌اش در خطر هستند.

    ایران هم اکنون دارای ۱۹ میراث جهانی است و از لحاظ تعداد ثبتی‌ها در رده ۱۱ جهان ایستاده. استرالیا، برزیل و ژاپن هم مثل ایران ۱۹ میراث جهانی ثبت کرده‌اند. ایتالیا با ۵۱، چین با ۴۸ و اسپانیا با ۴۴ اثر در رده‌های اول تا سوم قرار گرفته‌اند. همچنین کشورهای فرانسه، آلمان، مکزیک، هند، انگلستان، روسیه و آمریکا در رده‌های چهارم تا دهم قرار گرفته‌اند.

    ایران در چند سال گذشته همیشه وضعیت خود را ارتقا داده. تا سال قبل و به صورت تقریبی، ایران یک شصتم میراث جهانی را در خود جای داده بود، اما با آمار امسال یک پنجاه و چهارم میراث جهانی در ایران واقع شده‌اند.

    امسال به غیر از ایران، کشورهای دانمارک و ترکیه نیز دو میراث جهانی در فهرست یونسکو ثبت کردند. بقیه کشورها فقط یک اثر به فهرست اضافه کردند. (برگرفته از سایت شخصی آرش نورآقایی)

  • 43 سال پیش نمایندگان کشورهای عضو یونسکو تصمیم گرفتند از میراث فرهنگی و طبیعی دارای ارزش جهانی استثنایی، حمایت کنند. آثاری که تخریبشان باعث فقر شدید میراث همه ملل جهان می شود.

    بر اساس این تصمیم، آثار منحصر به فرد و جایگزین ناپذیر، متعلق به هر مرز و بومی که باشند برای تمام بشریت ارزشمند هستند. تا کنون 19 اثر از ایران در فهرست میراث جهانی جای گرفته اند. شما تا چه اندازه با 19 میراث ثبت شده در ایران آشنا هستید؟